دنیای مطبوعاتی آقای اسراری

نویسنده: بهرام بیضایی

ناشر: روشنگران و مطالعات زنان

سال نشر: 1403

تعداد صفحه: 181

کتاب «دنیای مطبوعاتی آقای اسراری» یکی از نمایشنامه‌های موفق «بهرام بیضائی» نویسنده و محقق ایرانی است که اول بار در یال 1344 منتشر شد ولی تا به حال توسط بیضائی اجرا نشده است. بهرام بیضائی علاوه بر نویسندگی در تئاتر و سینما، تجربیات بسیار موفقی در کارگردانی و تهیه‌کنندگی فیلم‌های سینمایی نیز داشته و ازاین‌حیث کارگردانی مولف و صاحب‌نظر به‌حساب می‌آید. یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های بیضائی در تئاتر ایران، استفاده از زبان و نثری آرکئیک است که باعث تمایز نمایشنامه‌های بیضائی و همچنین سختی اجرای آن‌ها شده است. یکی دیگر از شگردهای خاص بیضائی، ایرانی کردن مفاهیم جهانی است به‌طوری‌که مخاطب ایرانی آن مفاهیم را به طور کامل درک می‌کند. نمایشنامه‌ی «دنیای مطبوعاتی آقای اسراری» یک نمونه‌ی عالی از آثار درخشان بیضائی است. داستان مرکزی این اثر در مورد مردی جوان به نام محمود شیرزاد است که به عنوان یک حروف‌چین در مجله‌ای کم‌فروغ مشغول کار است و ناخواسته درگیر یک کشمکش بسیار سنگین می‌شود. شیرزاد اگرچه شغلی ساده در مجموعه دارد، اما به واسطه‌ی داستان جذابی که نوشته به‌یک‌باره در مرکز توجه قرار می‌گیرد. داستان از جایی آغاز می‌شود که شیرزاد به اتاق آقای اسراری بزرگ - مدیر مجله - آمده و از جهانگیر اسراری - یکی از اقوام مدیر - شکایت می‌کند. موضوع شکایت داستانی است که جهانگیر از شیرزاد گرفته، در مجله به اسم خود چاپ کرده و باعث جذب مخاطبان بسیار به مجله شده است. بیضائی در این اثر مفهوم "مرگ مولف" را در روایتی قوی برای مخاطب ایرانی آماده می‌کند و در غالب داستانی عجیب و چندلایه گسترش می‌دهد. شیرزاد که شخصیت نویسنده‌ی داستان است در بخشی از داستان مجبور به تن‌دادن به‌اجبار می‌شود اما در نهایت با ورود شخصیت دختر و آغاز کشمکش‌های عاطفی، دچار تغییری بزرگ می‌شود. بیضائی در این نمایشنامه یکی از قدیمی‌ترین چالش‌های نویسندگان یعنی مالکیت کلام را مورد بررسی قرار داده و به عنوان اثری قابل‌تحسین در اختیار مخاطبان قرار داده است. مطالعه این اثر برای تمام علاقه‌مندان به نمایشنامه‌های ایرانی قابل‌توجه خواهد بود.